سایت ماهیگیری و ماهی شناسی

اخرین مطالب ارسال شده در انجمن

Barbus esocinus  در بين مردم استان كرمانشاه با نام سونگ شناخته مي‌شود و ساليان متوالي است كه سونگ در سفرة صيد صيادان و در سبد مصرفي خانوارهاي شهري و روستايي استان حرف اول را از لحاظ ترجيح و ذائقه مصرف مي‌زند.

شناسايي و حفظ ذخاير ژنتيكي آبزيان با اهميت اقتصادي و اكولوژيكي به دليل مخاطرات طبيعي و دستكاري‌هاي انساني از قبيل برداشت و پمپاژ غيرمجاز آب رودخانه، برداشت شن و ماسه از رودخانه، ورود پساب حاصل از كشاورزي و كارخانجات صنعتي در رودخانه، وجود سيلاب‌ها و گل آلودگي آب به دليل تخريب مراتع و فرسايش شديد  رويشگاههاي گياهي در حوضه‌هاي آبخيز بالا دست، صيد بي‌رويه و استفاده از وسايل و ادوات غيرمتداول صيد و… قهقراي مضاعفي را بر زيستگاه و رودخانه‌هاي محل زيست اين ماهي ارزشمند تحميل مي‌نمايند.

ماهيان هر منطقه نماينده شرايط اكولوژيكي محيط آن ناحيه مي‌باشند. ماهيان بومي داراي ارزش‌هاي متعددي مي‌باشند. اين ماهيان جزئي از ذخاير ژنيتكي و بانك ژني مجموعة‌حيات يك ناحيه محسوب مي‌شوند. كه از آنها در تحقيقات ژنيتكي، اصلاح نژاد و بيولوژيكي در آينده استفاده مي‌گردد.

برخي از ماهيان از لحاظ اقتصادي داراي اهميت زيادي هستند كه با شناخت بيشتر و بهتر اين ماهيان مي‌توان در زمينه بيوتكنيك تكثير و پرورش مصنوعي از آنها بهره گرفت.

ماهيان آب‌هاي طبيعي در معرض تهديد و مخاطرات زيست محيطي بوده و ذخاير برخي به مرور زمان در حال كاهش است.

در سال‌هاي اخير ذخاير ماهيان بزرگ در رودخانه‌ها در اثر آلودگي، توسعه شهرنشيني و صنعت دچار آسيب شديدي شده‌است. (ولي الهي و همكاران 1374)

ماهيان بومي از نظر زيباشناسي، آموزشي و از ديدگاه ارتباط شبكه‌هاي حيات و تنوع زيستي در هر ناحيه داراي اهميت مي‌باشند.

ماهي باربوس در فون قنات نيز ديده نمي‌شود كه اين امر دال بر عدم توانايي و سازگاري آن در زيستگاه‌هاي منزوي و مجزا است خصوصيتي كه لازمة حيات و بقاء در حوزه‌هاي خشك داخلي است، در عين حال Capoeta damasinus در زيستگاه نهر و قنات‌هاي بزرگ به فراواني يافت مي‌شود.

در نتيجه در اين زيستگاهها جنس Capoeta جاي جنس باربوس را مي‌گيرد و در حوضة آبي جنوب شرقي كشور جنس Cyprinion جايگزين جنس Barbus مي‌شود. (Armantrout- 1980)

باربوس ماهيان بزرگ در رودخانه‌هاي بزرگ و عميق يافت مي‌شوند و داراي زيستگاههاي خاص خود هستند.

Barbus esocinus, Barbus Luteus  از ماهياني هستند كه زيستگاه چشمه را انتخاب مي‌كنند. شايد به همين علت در اروپا B.esocinus به آزاد ماهي دجله (Tigris salmon) معروف است. درحالي كه Barbus Lacerta بيشتر در زيستگاه نهر، قنات و رودهاي فصلي يافت مي‌شود. (والهي 1377)

مخاطرات زيستگاه هاي طبيعي ماهي  سونگ

در اثر آلودگي حاصل از توسعه شهرنشيني و صنعت ذخاير اين ماهيان دچار آسيب شديدي شده‌است، در برخي ايام سال سيلابهاي طغياني و شديد اثرات مرگ باري بر روي جمعيت ماهيان بومي دارد در اين زمان تنها گونه‌هايي زنده مي‌مانند كه بتوانند اين شرايط را تحمل نمايند.

تخم‌ريزي در بسياري از گونه‌هاي ماهيان معمولاً در بهار صورت مي‌گيرد زماني كه بي‌نظمي‌هاي جريان آب زياد بوده و تخم ماهيان ممكن است شسته و بوسيله و گل‌ولاي پوشيده شده و يا در معرض شرايط سخت خشكي يا با درجه حرارت‌هاي بالا و كشنده آب قرار گيرد.

هر چند وقت يكبار در فصول بارندگي رودخانه گاماسياب و ادامه مسير آن تا كرخه بشدت گل آلود و طغياني مي‌گردد بطوريكه رنگ آب كاملاً تغيير كرده و خاكي رنگ مي‌شود.

افزايش رواناب سطحي سبب فرسايش بيشتر و نابودي زيستگاه‌هاي ماهيان نهرها و رودخانه‌ها و شسته شدن و نابودي فون و فلوري كه زندگي ماهي بدان وابسته است مي‌گردد.

در اين مكان‌ها كدورت و گل‌آلودگي آب مستقيماً حيات ماهيان را تهديد مي‌كند و از فراواني و تنوع گونه‌اي آنها مي‌كاهد.

تحت چنين شرايطي برخي ماهيان قادر به تنفس، يافتن غذا، تخم‌ريزي و بروز رفتارهاي توليدمثلي نيستند.

علاوه بر عوامل طبيعي با دست اندازي انسان به طبيعت از طريق توسعه شهرنشيني و صنايع مختلف عوامل مخربي بر طبيعت تحميل مي‌گردد.

 ماهي سونگ بعنوانبزرگترين ماهي استخواني دنيابزرگترين باربوس ماهي عظيم الجثه مناطق غربي كشور با حداكثر طول 2000 ميلي‌متر و وزن 140000 گرم Barbus esocinus نيز مي‌باشد.

اين ماهي از ماهيان بزرگ جثه حوزة بين‌النهرين (رودهاي مرزي در استان خوزستان و كرمانشاه) مي‌باشد. نام علمي اين ماهي Barbus esocinus (Robins.C.Rand et al-1991) نام جديد ماهي و Barbus rajunarum نام قديمي ماهي است. اين ماهي كوچگر داخل رودخانه‌اي (Potamodromus) متعلق به خانوادة Cyprinidae و جنس Barbus مي‌باشد.

ماهي سونگ از ماهيان شناورزي عمقي آب شيرين مناطق گرمسيري مي‌باشد.

حوزة پراكنش و جايگاه اختصاصي زيست ماهي حوزة بين‌النهرين (دجله – فرات) مي‌باشد.

طي چند سال اخير ماهي Barbus esocinus در سفرة صيد صيادان از مقبوليت ويژه‌اي برخوردار گرديده‌است. صيادان در فصول صيادي جهت صيد اين ماهي تلاش صيادي فراواني مي‌نمايند و در بازارها فروش و عرضه ماهي نيز به دليل قيمت مناسب و كيفيت بالاي گوشت از بازارپسندي فوق‌العادي برخوردار گرديده‌است.

ماهي سونگ با نام محلي بيس در بازار فروش ماهي شهر بغداد يكي از پرفروش‌ترين ماهيان بومي منطقه به حساب مي‌آيد.

در آب‌هاي حوزة داخلي ايران هنوز مطالعات اساسي و پايه‌اي در رابطه با اين ماهي صورت نگرفته، متخصصين و بيولوژيست‌هاي كشورهاي عراق، تركيه و سوريه به منظور آشنايي يا بيولوژي ماهي سونگ و ارزيابي ذخاير آن تحقيقات پراكنده‌اي انجام داده‌اند.

هنوز نام ماهي سونگ و در ليست قرمز ماهيان ثبت نگرديده‌است ولي با وجود صيد بي‌رويه و خطرات زيست محيطي اين امر دور از انتظار نيست و فرزندان ما در آينده اي نه چندان دور اين ماهي را زياد رويت نخواهند كرد..

 

 

منبع : harsini.blogfa.com

ارسال دیدگاه

  • bowtiesmilelaughingblushsmileyrelaxedsmirk
    heart_eyeskissing_heartkissing_closed_eyesflushedrelievedsatisfiedgrin
    winkstuck_out_tongue_winking_eyestuck_out_tongue_closed_eyesgrinningkissingstuck_out_tonguesleeping
    worriedfrowninganguishedopen_mouthgrimacingconfusedhushed
    expressionlessunamusedsweat_smilesweatdisappointed_relievedwearypensive
    disappointedconfoundedfearfulcold_sweatperseverecrysob
    joyastonishedscreamtired_faceangryragetriumph
    sleepyyummasksunglassesdizzy_faceimpsmiling_imp
    neutral_faceno_mouthinnocent

ابزار اینستا گرام

تیک ابزارابزار اینستا گرام برای وبلاگ